22 Aralık 2013 Pazar

Karyolamın Demiri...



Dostlarım son günlerde dilimden düşmeyen bu ezgiyi 
ve hikayesini sizler ile paylaşmak istedim...

KARYOLAMIN DEMİRİ TÜRKÜSÜNÜN HİKAYESİ
Kurtuluş savaşı yıllarında asker kaçağı olduğu tahmin edilen bir
kişi, bir kızla köyümüze gelmişlerdir. İkisininde nereleri oldukları ve
kimlikleri belli değildir. Erkek kızla imam nikahı yaptırmak istediğini
söylemiştir. Köyün imamı nikahı kıymış ama erkeğin gerdeğe
girebilmesi için yatsı namazını beklenmesi istenmiştir .
Evlenecek kız için bir gelin odası ve odada gelin, damat için
demirden karyola süslenerek hazırlamıştır.
Fakat yatsı namazı zamanı meydana gelen deprem, gelinin
bulunduğunu odanın yıkılmasına ve ismi ‘’Ayşe’’ olan gelinin
göçük altında kalarak ölmesine neden olmuştur.
Uğruna askerden kaçan damat, -kızı ailesinden kaçıran kişi-
sevdiği uğruna bu ağıdı yakmış ve ortalıktan kaybolarak bir daha
izine rastlanmamıştır. Civarlarda ağıt olarak söylenen bu ezgi
zamanla türkü ve oyuna dönüşmüştür.
Hikayenin geçtiği yer Ç.Kale-Çan/Şerbetli ve civar köyleri olduğu
sanılmaktadır.

Bir başka rivayete göre, bir köyde ilk kez çeyizde yer
alan karyolanın, damadın hastalanmasıyla ölüm döşeğine
dönüşmesinden etkilenen ahalinin veryansınıdır.

Karyolamın Demiri Türküsü yöre olarak Çanakkalede derlenmiştir.
Ezgi olarak Çanakkale yöresi olmasına rağmen tüm türküye
de çok revaçta olup(tıpkı harmandalı zeybeği gibi) Egenin nerdeyse
tüm bölgesinde oyun olarak oynanır ve ezgi olarak düğünlerde çalınır.
Çanakkale yöresi düğünlerinde çeyiz almaya giderken oynandığı için diğer adı da
çeyiz altı olarak bilinir.
Erkek oyunu olarak “Yandım Ayşe” diye
oynanır ve ada taraflarında bu oyun
Martinimin Demiri” diye de bilinir.
Derleyen:
Osman Özdenkçi- Emin Aldemir
Kaynak:
Saniye Can
Türkü Yöresi:
ÇanakkaleKaryolamın Demiri türküsü, Çanakkale,
Balıkesir, İzmir ve Manisa dolaylarındaki
Balkan muhacir köylerinde oldukça
yaygındır. Bununla birlikte Balkan
göçlerinden çok etkilenmenin bir
delili olarak söz konusu bölgede yerli
köyler tarafından da içselleştirilmiş ve
benimsenmiş bir türkü ve oyundur. Bu
türkü ve oyun, “Yandım Ayşem”, “Yangın
Ayşem”, “Yandık Ayşem”, “Yandı Ayşem”
gibi isimlerle de anılmaktadır.
Oyun zeybek adımlarına dayanmaktadır...

2 yorum:

  1. Her bir türkünün acı bir hikayesi var gibi..Uzun bir aradan sonra hüzünlü bir dönüş oldu :)

    YanıtlaSil
  2. "KARYOLAMIN DEMİRİ TÜRKÜSÜ" nün ne hüzünlü bir hikayesi varmış!.
    sayende öğrendim teşekkür ederim güneşinoğlu..
    iyi haftasonları dilerim..Esenliklerimle..

    YanıtlaSil

"yorumlayınız,yorunuz,yordurunuz efendim"